Adil
Gür yönetimindeki A&G Araştırma Şirketi'nin seçim sonrası yaptığı ankete
göre, AKP'nin oy kaybetme sebeplerinin başında "işsizlik",
"ekonomik kriz" ve "Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın sert
üslubu" geliyor. AKP'li seçmenin yüzde 40.8'ine göre, Başbakan Erdoğan'ın
medyayla kavgası da partisine oy kaybettirdi. Ankete göre, AKP'den en çok oyu
Saadet Partisi çaldı.
Seçimlerin ardından 4-5 Nisan tarihleri arasında 1876
kişiyle yapılan anketin sonuçları, 29 Mart tablosunun perde arkasını
aydınlatıyor. AKP'ye oy verenlerin en büyük gerekçesi, "Çalışmalardan ve
icraatlardan memnun olmaları." İkinci sırada da Erdoğan için oy verenler
geliyor. Bu sıralama, cinsiyete göre değerlendirmede ise farklılaşıyor. AKP'ye
oy veren erkekler icraatlardan memnuniyeti ilk sıraya yerleştirirken, kadınlarda
Erdoğan faktörü öne çıkıyor. Ayrıca "kadınlar", "düşük
eğitimliler" ve "Doğu-Güneydoğu Anadolu bölgelerinde yaşayanlar"
arasında "aileleri istediği için bu partiye oy verdiğini"
söyleyenlerin oranı da yüksek çıktı.
Eğitim, rejim kaygısı ve CHP
Muhalefet partileri arasında, CHP, MHP ve SP'ye oy
verenlerin gerekçeleri arasında ilk sırada "iktidarı beğenmemek" yer
alıyor. DTP'de ise en önemli etken, "partinin ideolojik görüşlerine yakın
olmak."CHP'ye oy veren erkekler
tercihlerini "ideolojik yakınlık", kadınlar ve gençler ise "AKP
hükümetini beğenmemek" olarak gerekçelendiriyor. Ayrıca gençler arasında
"AKP kazanmasın diye CHP'ye oy verdim" yanıtı da genel ortalamanın
çok üzerinde. Eğitim yükseldikçe "rejim endişeleri nedeniyle CHP'ye oy
verdiğini" söyleyenlerin oranı da artıyor.
Medyayla kavga kaybettirdi
AKP'nin oy kaybetme nedenlerini sıralayan seçmene
göre, "işsizlik", "ekonomik kriz" ve "Başbakan'ın sert
tavırları"nın ardından sırasıyla, "yolsuzluk iddiaları",
"Kürt sorunuyla ilgili yanlış politikalar", "medya ile
kavga", "yanlış aday tespiti", "AKP'nin Batı'dan kopması ve
AB hedeflerinden uzaklaşması" geliyor. AKP'lilerin yüzde 49'u işsizliğin
çok oy kaybettirdiğini düşünürken, bu oran muhalefet partilerinde yüzde 70'lere
çıkıyor. AKP'ye oy verenlerin yüzde 50'si ekonomik krizin de çok oy
kaybettirdiğini düşünüyor. AKP seçmeninin yüzde 40.8'i Erdoğan'ın medyayla
kavgasının partiye oy kaybettirdiğine inanıyor.
DTP'li seçmenin gerekçesi
Erdoğan'ın sert üslubunun oy kaybettirdiği tüm
seçmenler arasında yaygın bir kanaat. AKP'ye oy verenlerin yüzde 35.1'i, CHP ve
MHP'li seçmenlerin yüzde 70'den fazlası Erdoğan'ın sert üslubunun oy
kaybettirdiğini düşünüyor.DTP
seçmeninin yüzde 94.8'i, AKP'nin Kürt sorununa yaklaşımının oy kaybında etkili
olduğu inancında. CHP ve MHP seçmeni ise, tam aksine Kürt sorunuyla ilgili
açılımların oy kaybettirdiğini düşünüyor. AKP'li seçmenin yüzde 54'ü yolsuzluk
iddialarının oy kaybettirdiğine inanmıyor.
4 seçmenden 1'i
gönülsüz oy verdi
Araştırmaya göre 29 Mart seçimlerinde 4 seçmenden
biri, tercih ettiği partiye gönülsüz oy verdi. Partilere gönülsüz oy verenler
arasında çoğunluğu yüzde 62 oranıyla kadınlar oluşturuyor. Eğitim ve hane halkı
ortalaması geliri yükseldikçe gönülsüz oy verenlerin oranı artıyor. En yüksek
oranda gönülden oy verilen partiler SP ve DTP. AKP ve CHP'li seçmenler arasında
gönül rahatlığıyla oy verme oranı yüzde 75'te kalırken, DTP'de yüzde 93, SP'de
yüzde 85'e kadar çıktı.
Eğitim yükseldikçe AKP düşüyor
İl Genel Meclisi'nde partilerin kimlerden oy aldığına
bakıldığında, AKP'nin kadınlardan, MHP'nin erkeklerden daha çok ay aldığı
görülüyor. AKP'nin 28 yaş ve altındaki seçmenlerden aldığı oy oranı, genel
ortalamanın altında kaldı. Eğitim seviyesi yükseldikçe AKP'nin oyları düşüyor,
CHP'nin oyları artıyor. CHP ilk defa bu seçimde düşük eğitimlilerden de önemli
oranda oy almaya başladı. AKP'nin kırdaki ezici çoğunluğu azalırken, CHP, MHP
ve diğer partilerin oy oranları artmaya başladı.
22 Temmuz'da AKP'ye oy verenlerin yüzde 69.3'ü, 29
Mart'taki İl Genel Meclisi seçimlerinde aynı partiye oy verdiğini söyledi.
AKP'nin oylarının yüzde 10.4'ü SP'ye, yüzde 9.5'i MHP'ye gitti.DP'den sonra 22 Temmuz'a oranla "sadık
seçmen sayısı" en fazla azalan parti AKP oldu. DTP eski seçmeninin yüzde
95.5'ini, CHP yüzde 87.7'sini korudu.
