“Silivri plansız ve hesapsız yönetilemeyecek kadar kıymetli”

AK Parti Plan ve Bütçe Komisyonu Üyesi Dorukhan Kocabaş, Silivri Belediyesinin 2027 yılı tahmini bütçesini gelir hedefleri, harcama öncelikleri ve EZGİ AŞ'nin mali yükümlülükleri üzerinden eleştirdi. Bütçenin gerçekçi verilerle yeniden düzenlenmesini isteyen Kocabaş, AK Parti Grubu olarak siyasi nezaket gereği bütçeye kabul oyu vereceklerini, ancak sıkı bir harcama disiplini uygulanması gerektiğini söyledi.
Silivri Belediye Meclisinde 2027 yılı tahmini bütçesine ilişkin AK Parti grubu adına değerlendirmelerde bulunan Plan ve Bütçe Komisyonu Üyesi Dorukhan Kocabaş, belediyenin mali yapısına yönelik ayrıntılı bir sunum yaptı.
Gelir ve gider kalemlerini ekonomik sınıflandırma üzerinden inceleyen Kocabaş, bütçedeki artış oranlarıyla ücret tarifelerinin, sosyal desteklerle idari harcamaların ve belediye iştiraki EZGİ AŞ'nin yükümlülükleriyle ayrılan kaynakların birbiriyle uyumlu olmadığını savundu.
Konuşmasının başlangıcında Mali Hizmetler ve Strateji Geliştirme müdürlüklerinde görev yapan çalışanlara teşekkür eden Kocabaş, eleştirilerinin bütçenin hazırlanmasında emek veren personele değil, yönetimin mali tercihlerine yönelik olduğunu ortaya koydu.
“BELEDİYE BÜTÇESİ VATANDAŞIN VE GELECEK NESİLLERİN EMANETİDİR”
Belediye bütçesinin yalnızca teknik bir gelir-gider belgesi olarak görülemeyeceğini belirten Kocabaş, kamu kaynaklarının vatandaşların, çocukların, gençlerin ve ihtiyaç sahiplerinin hakkını taşıdığını söyledi.
2025 yılı kesin hesap görüşmelerinde de aynı hassasiyete dikkat çektiğini hatırlatan Kocabaş, belediye bütçesinin titizlikle planlanması ve yönetilmesi gerektiğini vurguladı.Cumhur İttifakı meclis üyeleri olarak daha önce birçok kez uyarılarda ve çözüm önerilerinde bulunduklarını ifade eden Kocabaş, yönetimin yaklaşımında değişiklik görmediklerini savundu.2027 bütçesindeki yaklaşık yüzde 16'lık genel artışın diğer konuşmacılar tarafından değerlendirildiğini belirterek asıl üzerinde durulması gereken konunun bütçenin alt kırılımları olduğunu söyledi.
MÜLKİYET VERGİLERİ, HARÇLAR VE PARA CEZALARINDAKİ ARTIŞLARI SORGULADI
Gelir bütçesindeki tahminleri değerlendiren Kocabaş, vergi gelirlerinin toplamında yaklaşık yüzde 33, mülkiyet üzerinden alınan vergilerde yüzde 47, harçlarda ise yüzde 36 artış öngörüldüğünü aktardı.İlçedeki mülk sayısının aynı oranda artmadığını belirten Kocabaş, mülkiyet üzerinden alınan vergilerdeki gelir beklentisini vatandaşın üzerindeki vergi yükü açısından eleştirdi.Özellikle inşaat sektörünü ilgilendiren bazı harç ve ücret kalemlerinde artışın yüzde 50'ye yaklaştığını söyleyen Kocabaş, bu oranları yeniden değerleme ve enflasyon beklentileriyle karşılaştırarak yüksek bulduğunu ifade etti.Para cezalarından beklenen gelirde ise yüzde 101 artış öngörüldüğünü aktaran Kocabaş, belediyenin gelir planlamasında cezaların bu ölçüde artırılmasına yönelik beklentiyi sorguladı.
“FİYATLAR ARTIYORSA MAL VE HİZMET GELİRLERİ NEDEN AZALIYOR?”
Teşebbüs ve mülkiyet gelirlerinin toplamında yüzde 3, mal ve hizmetlerden elde edilmesi beklenen gelirlerde ise yüzde 10 azalma öngörüldüğünü belirten Kocabaş, bu tahminleri ücret tarifelerindeki artışlarla birlikte değerlendirdi.Sosyal tesislerde çaya yüzde 30, Türk kahvesine yüzde 50, tosta yüzde 53, otopark ücretlerine ise yüzde 39 oranında artış öngörüldüğünü aktaran Kocabaş, fiyatlar yükselirken ilgili gelir beklentisinin düşmesini çelişkili bulduğunu söyledi.Kocabaş, bu tablonun faaliyetlerin daralacağına ya da gelir hesaplamalarının yeterince sağlam yapılmadığına işaret ettiğini savundu.
Naim Süleymanoğlu Spor Tesisleri'nin hafta sonu kullanımında da yüzde 50 artış öngörüldüğünü belirten Kocabaş, yüzme sporuyla ilgilenen gençler ve ailelerinin bu artıştan etkileneceğini ifade etti. Belediye mülklerinde kiracı olan vatandaşlar için de ortalama yüzde 30 dolayında kira artışı öngörüldüğünü aktardı.
YÜZDE 1300 ARTIŞ ÖNGÖRÜLEN GELİR KALEMİNİ SORDU
“Diğer teşebbüs ve mülkiyet gelirleri” başlığındaki artışa ayrıca dikkat çeken Kocabaş, 2026'da 250 bin lira olarak öngörülen tutarın 2027'de 3,5 milyon liraya çıkarıldığını söyledi.Yüzde 1300'lük artışın hangi faaliyetlerden kaynaklanmasının beklendiğini soran Kocabaş, Belediye Başkan Vekili Yalçın Ekici ve belediye yönetiminden bu kalemin alt ayrıntılarını açıklamalarını istedi.
BAĞIŞ VE YARDIM HEDEFLERİNE GERÇEKÇİLİK ELEŞTİRİSİ
Alınan bağış ve yardımlar kaleminde yüzde 23 küçülme öngörüldüğünü belirten Kocabaş, önceki yılların gerçekleşmeleri dikkate alındığında hedefin aşağı çekilmesini daha gerçekçi bir yaklaşım olarak değerlendirdi.Buna rağmen yaklaşık 500 milyon liralık beklentiyi mevcut performans açısından yüksek bulduğunu söyleyen Kocabaş, ayrıca 100 milyon liralık proje yardımı öngörüsünün dayanağını sordu.Kocabaş, hangi proje için, hangi kurum veya muhataptan bu tutarda yardım beklendiğinin açıklanması gerektiğini belirtti.
TAŞINMAZ SATIŞLARI VE ARAÇ PARKINA İLİŞKİN UYARI
Sermaye gelirleri kapsamında satış beklentilerini de değerlendiren Kocabaş, belediyenin taşınmaz satış gelirlerinde önceki yılın hedefine göre düşüş öngörülmesine rağmen önümüzdeki dönemde yeni satış yetkilerinin gündeme gelebileceğini savundu.Taşınır satış gelirlerinde ise yüzde 173 artış öngörüldüğünü aktardı. Araç ve makine parkına ilişkin daha önce yaptıkları uyarıların dikkate alınmasını olumlu bulduğunu ifade eden Kocabaş, elden çıkarılacak araçların yerine ihtiyaçlara uygun yenilerinin konulması gerektiğini söyledi.
“PERSONEL GİDERLERİ TABLOSU EZGİ AŞ ÇALIŞANLARINI KAPSAMIYOR”
Gider bütçesinde personel giderleri ile sosyal güvenlik devlet primi giderlerinin yaklaşık yüzde 25 artırıldığını belirten Kocabaş, bu kalemlerin kapsamına dikkat çekti.Söz konusu personel giderlerinin doğrudan belediye bünyesinde görev yapan memur, sözleşmeli personel ve işçilere ilişkin olduğunu söyleyen Kocabaş, personel yoğunluğunun yüksek olduğu belediye iştiraki EZGİ AŞ'nin hesaplarının bu başlıkta yer almadığını vurguladı.Bu nedenle belediyenin toplam personel ve hizmet yükünün yalnızca doğrudan personel giderleri tablosuna bakılarak değerlendirilemeyeceğini belirtti.
CARİ TRANSFERLERDE YÜZDE 26 AZALMA ELEŞTİRİSİ
Cari transferler kaleminde yüzde 26 azalma öngörüldüğünü aktaran Kocabaş, bu başlığın sosyal destekler, tarımsal yardımlar ve spor alanındaki destekler açısından önem taşıdığını söyledi.Spor kulüplerine destekler, başarılı sporcuların ödüllendirilmesi, çiftçilere ve ihtiyaç sahibi vatandaşlara yönelik yardımlar gibi ödemelerin bu kapsamda değerlendirildiğini ifade eden Kocabaş, kaynağın azaltılmasını eleştirdi.2025 yılında da ilgili bütçe kaleminin gerçekleşme oranının yaklaşık yüzde 13 düzeyinde kaldığını ileri süren Kocabaş, 2027'de öngörülen düşüşün destek kapasitesini daha da sınırlayacağını savundu.
EZGİ AŞ'NİN ÖDEME YÜKÜNÜ GÜNDEME GETİRDİ
Sunumunun önemli bölümünü EZGİ AŞ'nin mali yükümlülüklerine ayıran Kocabaş, mal ve hizmet alımları içindeki hizmet alım giderlerinin belediyenin ticari ilişki kurduğu kuruluşlara yapılan ödemeleri kapsadığını, bu kuruluşlar arasında EZGİ AŞ'nin önemli bir yer tuttuğunu belirtti.Şirketin vergi ve SGK borçlarının yapılandırılmasına ilişkin önceki meclis görüşmeleri sırasında bazı mali verilere ulaşabildiklerini söyleyen Kocabaş, yapılandırmaya karşı çıkma gerekçelerini de hatırlattı.Teminat gösterilen taşınmazların belediyenin elinden çıkmaması için gerçekçi bir ödeme planı hazırlanması gerektiğini savunduklarını belirten Kocabaş, 2027 bütçesinin bu konudaki kaygılarını artırdığını söyledi.
Kocabaş'ın sunumunda paylaştığı hesaplamaya göre, 2026 gider düzeyi esas alındığında EZGİ AŞ'ye ilişkin yıllık cari yük yaklaşık 1 milyar 896 milyon lira olarak değerlendirildi. Buna yaklaşık 397 milyon liralık vergi ve SGK yapılandırma taksitleri ile 128 milyon liralık ikramiye yükünün eklenmesiyle toplamın yaklaşık 2 milyar 421 milyon liraya ulaştığını aktardı.Bu hesabın yeni yıldaki ücret ve maliyet artışlarını içermediğini vurgulayan Kocabaş, mevcut ödenmemiş ikramiyelerin de ayrıca dikkate alınması gerektiğini söyledi.
“BAŞKA HİZMET ALINMASA BİLE KAYNAK SINIRLI KALIYOR”
Hazırladığı hesap üzerinden hizmet alım bütçesinin yeterliliğini sorgulayan Kocabaş, belediyenin 2027 boyunca EZGİ AŞ dışında hiçbir firmadan hizmet almaması varsayımında dahi şirket personeline ancak yüzde 19 düzeyinde ücret artışı yapılabilecek bir kaynak alanı kaldığını ileri sürdü.Bu değerlendirmesinde vergi ve SGK yükündeki olası artışları hesaba katmadığını belirten Kocabaş, altyapı bakım ve onarımından kültür ve sanat etkinliklerine kadar diğer hizmet alımlarının da aynı mali yapı içinde karşılanması gerektiğine dikkat çekti.Kocabaş, bu nedenle EZGİ AŞ'nin yükümlülükleriyle belediyenin hizmet alım bütçesinin birlikte ve gerçekçi biçimde planlanması gerektiğini savundu.
FAİZ GİDERLERİ VE YATIRIM ÖDENEKLERİNE DİKKAT ÇEKTİ
Faiz giderlerinin 80 milyon lira seviyesinde tutulduğunu aktaran Kocabaş, 2025 yılında da bu düzeyde bir tutar oluştuğunu belirterek 2027 öngörüsünün yeterliliğini sorguladı.Sermaye giderlerinde ise önceki yıla yakın bir düzeyin korunduğunu söyleyen Kocabaş, yatırım kapasitesi açısından bu tabloyu eleştirdi.
MÜDÜRLÜK BÜTÇELERİNİ HEM PAY HEM ARTIŞ ORANIYLA KARŞILAŞTIRDI
Müdürlüklerin bütçelerini iki ayrı tablo üzerinden değerlendiren Kocabaş, bir tabloda toplam bütçeden alınan payları, diğerinde ise önceki yıla göre değişim oranlarını sıraladığını anlattı.Aynı verilerin farklı açılardan okunmasının yönetimin önceliklerini daha açık gösterdiğini belirten Kocabaş, Fen İşleri Müdürlüğü bütçesinin yaklaşık yüzde 5 azaltılırken Özel Kalem Müdürlüğü bütçesinin yüzde 93 artırıldığını aktardı.Özel Kalem Müdürlüğü bütçesinin alt kalemlerinde memurlara ilişkin ödeneklerin yüzde 23 azaltıldığını, hizmet alımlarının ise yüzde 585 artırıldığını söyleyen Kocabaş, bu dağılımı eleştirdi.
Mali Hizmetler Müdürlüğü bütçesinde yaklaşık yüzde 4 artış bulunmasına karşılık hane halkı ve işletmelere yapılacak transferlerde yüzde 50 kesinti öngörüldüğünü ifade etti.
İNSAN KAYNAKLARI, İMAR VE AFET BÜTÇELERİNİ SORGULADI
İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürlüğüne stratejik planda çeşitli görevler yüklenmesine rağmen müdürlük bütçesinde yüzde 71 kesinti yapıldığını aktaran Kocabaş, hedeflerle kaynaklar arasında uyum bulunması gerektiğini söyledi.İmar ve Şehircilik Müdürlüğü bütçesinde de bazı alt kalemler azaltılırken hizmet alımlarının artırıldığını belirtti.Afet işleri bütçesindeki artışın ise toplam bütçe içindeki payla birlikte değerlendirilmesi gerektiğini vurgulayan Kocabaş, bu alanda yaklaşık yüzde 43 artış yapılmasına rağmen ayrılan kaynağın toplam bütçenin yaklaşık binde 8'i düzeyinde kaldığını söyledi.Basın yayın ve halkla ilişkiler harcamalarındaki artışı da eleştiren Kocabaş, etüt ve proje alanındaki yaklaşık yüzde 5'lik artışı gelecek dönem planlaması açısından yetersiz bulduğunu ifade etti.
“FİNANSAL KRİZİN ÇÖZÜMÜ GERÇEKÇİ BÜTÇE VE HARCAMA DİSİPLİNİDİR”
Silivri Belediyesi'nin içinde bulunduğunu savunduğu finansal krizin giderek derinleştiğini söyleyen Kocabaş, çözüm için ayrıntılı bir bütçe planı ve yıl boyunca uygulanacak sıkı harcama disiplini gerektiğini belirtti.Gerçekçi bir bütçe hazırlanabilmesi için öncelikle mevcut mali durumun doğru tespit edilmesini isteyen Kocabaş; borç-alacak mutabakatlarının yapılması, faaliyetlerin önceliklendirilmesi, gelir artırıcı işlemlerin planlanması ve gider disiplininin programlandırılması çağrısında bulundu.
2025 kesin hesabında oluşan açık ile 2026'da oluşacağını öngördüğü açığın da yeni dönem planlamasında dikkate alınması gerektiğini savunan Kocabaş, bütçenin kendi içindeki çelişkilerin giderilmesini istedi.
“SİLİVRİ BİZİM ORTAK DEĞERİMİZ”
Silivri'ye duyulan aidiyetin kentte yaşama süresiyle sınırlı olmadığını belirten Kocabaş, ilçenin herkes için ortak bir değer olduğunu söyledi.Silivri'nin havasını soluyan, suyunu içen, sahilinde yürüyen, düğününü burada yapan ve yakınlarını bu topraklara emanet eden insanların kentle güçlü bir bağ kurduğunu anlatan Kocabaş, “Bu şehir böylesine plansız, böylesine çalakalem, böylesine hesapsız yönetilemeyecek kadar kıymetli” dedi.Belediye yönetimine uyarılarını dikkate alma çağrısında bulunan Kocabaş, bütçenin temenniler yerine gerçek verilere dayanacak biçimde revize edilmesini istedi.
AK PARTİ'DEN KABUL OYU AÇIKLAMASI
Eleştirilerinin ardından AK Parti grubunun oy tutumunu açıklayan Kocabaş, siyasi nezaket gereği başkanlık makamının sunduğu bütçeye veya revize edilerek getirilecek yeni bütçe tasarısına kabul oyu vereceklerini belirtti.
Kocabaş'ın konuşmasının ardından değerlendirmede bulunan Belediye Başkan Vekili Yalçın Ekici ise ihtiyaç duyulması halinde ek bütçe de yapılacağını ifade ederek gerekli adımları atacaklarını söyledi.
Sevginar SALİ